Tryeza në Prishtinë

Tryeza e rrumbullakët në Prishtinë

“Inspektorati sanitar dhe shëndetësor, sfidat dhe efikasiteti në zbatimin e ligjit për kontrollin e duhanit”.

E marte, 12 nëntor 2013

Takimi i organizuar nga KADC në bashkëpunim me Ministrinë e Shëndetësisë dhe OBSH për qëllim kishte rritjen e nivelit të bashkëpunimit dhe efikasitetit ë organeve përgjegjëse për mbikëqyrjen dhe zbatimin e ligjit për kontrollin e duhanit.

Në takim morën pjesë përfaqësues nga ministria e shëndetësisë, OBSH, KADC, Policia e Kosovës, inspektorati sanitar qendror dhe inspektorati shëndetësor.

Nga diskutimet në këtë takim u konstatua se zbatimi i ligjit për kontrollin e duhanit me fillimin e vjeshtës dhe ftohjes së motit ka filluar të sfidohet në vendet publike, në veqanti nëpër restorane dhe në institucionet shëndetësore përkundër mobilizimit të inspektoratit dhe vizitave të shpeshtuara inspektuese.

Ka bashkëpunim mes inspektoratit santiar dhe shëndetësor mirëpo mungon bashkëpunimi me inspektoratet tjera. Këshilli ndërministror ka arritur të ngrise ketë nivel por vetëm në nivel të vetëdijes për nevojën e bashkëpunimit por jo edhe të zbatimit konkret.
Ministria e shendetësisë u shpreh që nuk ka rezultate të mjaftueshme dhe vende vende ka vetëm inspektime sipërfaqësore.
Policia e Kosovës shprehu gatishmërinë që edhe më tutje të asistojë në vizitat monitoruese të inspektoratit sanitar sipas praktikës së aplikuar deri më tani në Prishtinë, mirëpo sipas një plani konkret që duhet të përpilohet bashkarisht. Këtij plani duhet ti paraprij nxjerrja e formularëve unik për shqiptimin e gjobave mandatore.

Rekomandimet e nxjerra nga takimi

Nxjerrja e i formularëve unik për shqiptimin e gjobave mandatore në vendin e ngjarjes kur ka shkelje të ligjit.
Të përcjellet statusi i lëndëve të dorëzuara në gjykata dhe të publikohen dënimet e dhëna.
Të fillohet me fushatën vetëdijësuese përmes TV spotit të parë dhe incizimi dhe lansimi i spotit të dytë vetëdijësues.
Në TV prime time në RTK të organizohen debate televizive mbi zbatimin e ligjit të kontrollit të duhanit.
Ministri i shëndetësisë të dërgoj qarkoren të gjitha ministrive me të cilën do të ftohen edhe njeherë për zbatim të përpiktë në vendin e punës dhe sqarohen procedurat operacionale të veprimit në rast të shkeljes së ligjit në vendin e punës.
Të finalizohen udhëzimet administrative të parapara me ligj dhe të dërgohen Ministrit të shëndetësisë për miratim.
Të ftohen drejtorit komunale në tryezat e përbashkëta për ngritje të bashkëpunimit dhe informimit të tyre me zbatimin e ligjit.
Të përpilohet plani i veprimit konkret (per të gjitha komunat) i vizitave të përbashkëta të policisë dhe inspektoratit sanitar dhe të filloj zbatimi i menjëhershëm i tyre.
Të parandalohet ndërtimi i anekseve jashtë restoranit që janë në kundërshtim me përshkrimin e hapësirave të mbyllura sipas ligjit.
Të organizohen vizita inspektuese gjatë natës.

Monitorimi: Inspektori Shëndetësor

[button link=”https://kadc-ks.org/wp-content/uploads/2014/04/KFOS-Raporti-i-Monitorimit-Inspektori-Shendetesor.pdf”]Raporti[/button]

Raporti i monitorimit të punës së inspektoratit shëndetësor pasqyron punën e inspektorëve sipas inspektimeve të regjitruara në periudhën maj – nentor 2013

Autoritetet për zbatim sipas ligjit për kontrollin e duhanit janë: inspektorati sanitar, shëndetsor, arsimor, transportit, punës, tregut, Policia e Kosovës dhe agjensioni kundër korrupsionit. Projekti ka monitoruar punën e inspektoratit shëndetësor. Gjatë periudhës monitoruese janë kryer një numër i vizatave inspektuese në të gjitha institucionet shëndetësore të vendit. Deri në fund të raportit janë regjistruar 124 vizita, prej tyre janë shqiptuar 2 gjoba mandatore.

Gjatë monitorimit katër mujor të zbatimit të ligjit për kontrollin e duhanit janë identifikuar një numër i zbrazëtirave dhe vështirësive për zbatim efikas të ligjit:

Numri i vogël i inspektorëve për zbatimin e ligjit, rezistenca e inspektorëve për të bërë vizita inspektuese gjatë natës, jo koordinimi dhe bashkëpunimi në mes të inspektorëve lokal dhe qendror, mungesa e tiketave unike për lëshimin e gjobave mandatore, vonesa në lëshimin e udhëzimeve administrative të parapara me ligj, përpilimi jo cilësor i lëndëve për kundërvajtje nga ana e inspektorëve (mungesa e dëshmive) dhe procedimi joefikas i lëndëve të ngritura në gjykatën për kundërvajtje.

Pas regjistrimit të 124 vizitave inspektuese nga terreni në sistemin softuerik është bërë analiza e performancës së inspektorëve. Kryeinspektorja në çdo moment ka qasje në punën dhe performancën e secilit inspektor.

Sistemi gjeneron raporte sipas llojit të inspektimeve (tematike apo të planifikuara), sipas inspektorit, subjektit, regjionit, vendit apo komunës, repartit, pronësisë (privat apo publik), nivelit të kujdestarisë apo orës kur është kryer inspektimi. Këto raporte mundësojnë analizën e dobësive dhe përparësive në zbatimin e ligjit në institucionet shëndetësore.

Tryeza në Prizren

Tryeza e rrumbullakët në Prizren

Ndryshimi kulturor që po e sjellë zbatimi i ligjit për kontrollin e duhanit në shoqërinë tonë” – Komuna e Prizrenit –

E Premte, 25 tetor 2013

Takimi i organizuar sot nga KADC në bashkëpunim me OJQ “Ec ma ndryshe”, zyrën e OBSH- Prishtinë dhe Ministrinë e Shëndetësisë kishte për qëllim ngritjen e vetëdijes së qytetarëve për respektimin e Ligjit për kontrollin e duhanit dhe nxitjen e organeve përgjegjëse në kryerjen e detyrave ligjore për mbikëqyrjen efektive të zbatimit të këtij ligji.

Në takim morën pjesë përfaqësues nga Ministria e Shëndetësisë, OBSH, KADC, OJQ “Ec ma ndryshe”, Policia e Kosovës- drejtoria e përgjithshme dhe përfaqësues nga rajoni i Prizrenit, inspektorati sanitar qendror, inspektorati sanitar komunal- Prizren, Rahovec, Suharekë, Malishevë dhe Dragash, shoqëria civile dhe qytetarë nga komuna e Prizrenit.

Nga diskutimet në këtë takim u konstatua se zbatimi i ligjit për kontrollin e duhanit në komunën e Prizrenit është relativisht i kënaqshëm. Ka shkelje të ligjit (tymosje të duhanit) që janë më të shpeshta në zonat periferike të komunës; nuk përjashtohen rastet e tymosjes së duhanit në institucionet publike duke përfshirë këtu edhe institucionet arsimore (shembull tipik- gjimnazi në Prizren).

Përfaqësues të qytetarëve dhe shoqërisë civile deklaruan se shkelje të vazhdueshme të ligjit (tymosje të duhanit) janë prezente në qendrat sportive gjatë ndeshjeve të basketbollit dhe ngjarjeve tjera sportive. Si shkelës të ligjit- vende ku tymoset duhani u përmenden edhe lokalet gastronomike: “Altini 2”- Prizren, “Ben Af”- Suharekë, “Shadërvani”- Prizren.

Disa nga lokalet gastronomike po propagojnë se do të ketë prapë ndryshim të ligjit sipas të cilit do të bëhet ndarja e lokaleve në hapësira ku ndalohet dhe ku lejohet pirja e duhanit në përpjesëtim 70/30 %; si dhe bazuar në përvojat personale të pjesëmarrësve, lejimi i pirjes së duhanit në lokalet që janë shkelës të ligjit mundësohet nga kamerierët nëpërmjet ofrimit të mjeteve alternative në vend të shpuzoreve.

Një dukuri shumë shqetësuese u përmend të jetë shitja e cigareve me copë jashtë paketimit origjinal në pikat shitëse afër shkollave duke shtruar nevojën urgjente për një angazhim më të madh të inspektoratit komunal të tregut për eliminimin e kësaj dukurie. Shitja e cigareve me copë u mundëson fëmijëve të kenë më të lehtë blerjen e cigareve dhe i nxitë ata që të konsumojnë produktet e duhanit.

Përfaqësues të inspektoratit sanitar rajonal thanë të jenë të kënaqur me nivelin e zbatimit të ligjit për kontrollin e duhanit duke përmendur këtu se shkeljet më të shpeshta të hasura nga ta kanë ndodhur në periferi të komunave. Sipas këtij inspektorati që nga hyrja e në fuqi e ligjit për kontrollin e duhanit janë realizuar mbi 840 inspektime, janë përpiluar rreth 730 procesverbale dhe është shqiptuar një gjobë për kundërvajtje. Gjithashtu shtuan se pas përfundimit të zgjedhjeve lokale do të intensifikojnë inspektimet për mbikëqyrjen e zbatimit të ligjit për kontrollin e duhanit.

Policia e Kosovës e përfaqësuar nga drejtoria e përgjithshme dhe ajo rajonale shprehu gatishmërinë të asistojë në vizitat monitoruese të inspektoratit sanitar në rajonin e Prizrenit sipas praktikës së aplikuar në Prishtinë, ku ekipe të përbashkëta të inspektoratit dhe policisë së Kosovës do të monitorojnë zbatimin e ligjit.

Rekomandimet e nxjerra nga takimi

Të formohet grupi koordinues për mbikëqyrjen e zbatimit të ligjit për kontrollin e duhanit në rajonin e Prizrenit i përbërë nga: inspektorati komunal sanitar (Durak Zyrapi-kryesues i grupit koordinues), PRAK (Besim Kodra), Këshilli i Veprimit Rinor- Prizren (Leotrim Gërmizaj), SHZAP (Fitim Myftari), Policia e Kosovës- rajoni i Prizrenit (një përfaqësues), inspektorati i arsimit (një përfaqësues), inspektorati i tregut (një përfaqësues) dhe përfaqësues nga mediet lokale.
Të identifikohen të ashtuquajturat “pika të nxehta”- vendet ku ka shkelje më të shpeshta të ligjit dhe të njëjtat të jenë subjekt i vizitave sistematike dhe i ndëshkimeve të parapara me ligj në rast se gjenden shkelje.
Të organizohen vizita inspektuese të përbashkëta të inspektoratit komunal sanitar dhe policisë së Kosovës- komuna e Prizrenit me prioritet në mjediset ku shkeljet e ligjit janë më të shpeshta.
Së paku një herë në muaj të kryhen inspektime të përbashkëta me inspektoratin sanitar qendror dhe përkrahjen e Policisë së Kosovës. Gjatë realizimit të inspektimeve t’u jepet prioritet vendeve të identifikuara si shkelës të ligjit.
Të rritet niveli i bashkëpunimit ndërmjet inspektoratit sanitar qendror dhe komunal për koordinim dhe raportim për zbatimin e ligjit për kontrollin e duhanit.
Të mbahen takime të rregullta- së paku një herë në muaj të grupit koordinues për mbikëqyrjen e zbatimit të ligjit për kontrollin e duhanit në rajonin e Prizrenit.
Të gjitha palët e përfshira në grup të raportojnë së paku një herë në muaj pranë grupit koordinues për punën e tyre dhe hapat që do të ndërmarrin për përmirësimin e zbatimit të ligjit për kontrollin e duhanit.
Të ndërmerren menjëherë hapa nga inspektorati i tregut për të eliminuar shitjen e cigareve me copë jashtë paketimit origjinal, me prioritet në pikat e shitjes afër shkollave.
Të rritet angazhimi i inspektoratit komunal të arsimit për mbikëqyrjen e zbatimit të ligjit në institucionet e arsimit.